WAT IS VITAAL?

Vitaliteit staat  voor energiek, veerkrachtig, fit en onvermoeibaar door kunnen werken met een groot doorzettingsvermogen. Energiek is in dit geval de energie hebben en gemotiveerd zijn om doelen te halen te halen. Veerkracht om de dagelijkse problemen de baas te kunnen.
Vitaliteit wordt meestal in een adem genoemd met duurzame inzetbaarheid. In dat geval zijn er nog twee aspecten van belang. Deze zijn werkvermogen en employability. Twee aspecten die met de psychische en fysieke gesteldheid van een medewerker te maken hebben. Employability verwijst naar het vermogen om nu en in de toekomst verschillende functies en werkzaamheden te kunnen blijven vervullen. In dit kader spreken we ook wel van een “lifetime employability”.

Waarom al die aandacht voor vitaliteit en duurzame inzetbaarheid?
Een belangrijke reden is wel het onbetaalbaar worden van allerlei vervroegde uittredingsregelingen en het feit dat de AOW leeftijd is verschoven naar 67 jaar. Echter het is niet de enige reden. In onze moderne organisaties is door het al jarenlang afwezig zijn van oudere werknemers het omgaan met deze specifieke groep werknemers in onbruik geraakt. We weten niet meer hoe we met oudere medewerkers moeten omgaan en het imago van de oudere medewerker is ook nog eens verslechterd.
We kunnen dan ook stellen dat alle vervroegde uittredingsregelingen een negatief gevolg hebben gehad op onze visie over de inzetbaarheid van oudere medewerkers.
Anno 2016 zullen we er aan moeten wennen dat onze organisaties bevolkt gaan worden door steeds ouder wordende medewerkers. En als we daar geen adequaat beleid opzetten kunnen we wachten op de problemen die zich aan gaan dienen.
 

Vitaliteit en uw organisatie

U wilt ongetwijfeld weten of uw organisatie naast de verschillende duurzaamheiddoelstellingen ook voldoet aan de vitaliteitseisen anno 2016. Is uw organisatie vitaal. Ongetwijfeld weet u als manager al veel. Er zijn uitkomsten van werktevredenheidsonderzoeken, ziekteverzuimcijfers en cijfers over natuurlijk verloop.  Alleen de vraag is of dit u voldoende zicht geeft op de vitaliteit van uw organisatie.
Een vitaliteitsscan kan u helpen een antwoord op die vraag te vinden.
Waar bestaat zo’n scan uit:
  • inhoud en organisatie van het werk (kwaliteit van de arbeid)
    • de arbeidsvoorwaarden
    • de arbeidsinhoud
    • de arbeidsverhoudingen
    • de arbeidsomstandigheden
  • de toepassing van vitaliteit en duurzame inzetbaarheid in het organisatiebeleied
    • leiderschapsstijl van de managers
    • doelstelling van het beleid
    • de kritische succesfactoren
    • de communicatie
  • de geschiktheid van de medewerker voor de functie
    • kennis
    • competenties
  • de vitaliteit van de medewerkers gemeten in:
    • fysieke conditie
    • mentale conditie
    • sociale conditie
    • motivatie
 
 

Vitaliteitmanagement

Onze maatschappij verandert continue en veroorzaakt onzekerheid bij mensen. Steeds meer wordt er van ons verwacht dat wij wendbaar en veerkrachtig zijn. Iets wat vitaliteit van ons vraagt.
Onder vitaliteitsmanagement verstaan we het beleid dat is gericht op het bevorderen van vitale oudere en jongere werknemers in een vitale, veerkrachtige en wendbare organisatie.
In het vitaliteitmanagement zitten alle activiteiten die werkgevers ontplooien om hun werknemers te stimuleren tot gezond en productief langer doorwerken en het behouden van plezier in het werk.
 
Vitaliteitmanagement geeft een andere invalshoek Van negatief gericht op het voorkomen van ziekte en uitval naar positief gericht op het bevorderen van welzijn, employability en gezondheid.
In plaats van de nadruk te leggen op negatieve uitkomsten van het werk, zoals werkstress, arbeidsongeschiktheid, uitval, burn-out en andere psychische klachten geeft vitaliteitmanagement juist aandacht aan het bevorderen van gezondheid en welbevinden en aan de omstandigheden en randvoorwaarden die dat ondersteunen en versterken.
Het uiteindelijke doel is om op deze manier optimaal functioneren en langer doorwerken mogelijk te maken.
 

Vitalliteit - eenvoudig vitaal blijven



Het is belangrijk om iedere dag voldoende beweging te krijgen. Op z'n minst 10.000 stappen. Met een stappenteller kun je in de gaten houden hoeveel stappen je zet op een dag. Dan zul je er ook achter komen dat 10.000 stappen eigenlijk best veel is. In de praktijk komt het er op neer dat je in totaal een uur per dag in beweging moet zijn om dat doel van 10.000 stappen te behalen. Dat is inclusief lopen door je huis, boodschappen doen of op kantoor een kop koffie halen. Je zult merken dat je op een gemiddelde dag misschien toch maar tot de 6.000 stappen komt. Voor die laatste stappen moet je dus nog even extra je best doen.
 
Wat kun je doen om zonder extra inspanning het aantal van 10.000 stappen per dag te halen?
Vergeet allereerst niet ‘s morgens je stappenteller te activeren. Tegenwoordig zijn deze in verschillende uitvoeringen via apps op de smartfone eenvoudig te downloaden. Dan ga je aan de slag:
 
  • Je besteedt de lunchpauze niet achter je bureau of in de kantine, maar door een lekkere wandeling te maken. Boterham uit het vuistje, een frisse neus halen en vervolgens met nieuwe energie weer aan de slag.
  • Je auto parkeer je gewoon een eindje verderop. Kies eens niet voor de dichtstbijzijnde parkeerplaats, maar zorg dat je nog een stukje moet lopen. Reis je met het openbaar vervoer? Stap dan eens een bus, metro of tramhalte eerder uit.
  • Een lang telefoongesprek voer je niet vanaf de bank, maar tijdens het wandelen. Gebruik de headset van je telefoon, dan kun je comfortabel lopen en bellen.
  • Een walking meeting te doen. Verplaats de vergadering uit de vergaderzaal naar buiten en bespreek belangrijke zaken tijdens het lopen. Hoogstwaarschijnlijk levert de frisse buitenlucht je nog extra inspiratie op ook.
  • Niet ín een koffiezaakje af spreken met een vriend, familie of kennis, maar je koffie to go mee nemen en samen even een blokje om te maken.
 

Wat zijn de positieve werkkenmerken die vitalisering verruimen?

De beleving van vitaliteit wordt versterkt wanneer er meer tegemoet wordt gekomen aan iemands behoefte aan autonomie, competentie en sociale verbondenheid. Zelfverwezenlijking, zelfvertrouwen en tevredenheid met het leven zijn voorbeelden van factoren die de vitaliteit kunnen bevorderen. Vitaliteit wordt ook in verband gebracht met de intrinsieke motivatie. Het vermogen om nieuwe dingen te gaan doen of uitdagingen te zoeken om de eigen capaciteiten te gebruiken of uit te breiden.
Hulpbronnen hierbij zijn alle fysieke, sociale en organisatorische aspecten van het werk die bijdragen aan het realiseren van de taakstellingen, die de daarmee verbonden werkeisen verminderen en die persoonlijke groei en ontwikkeling stimuleren.
Voorbeelden zijn steun van collega’s en autonomie om zelf het werk in te delen. Zij bevorderen niet alleen de intrinsieke motivatie maar dragen ook bij aan de gezondheid en de bevlogenheid van werknemers.
 

Hoe houden we jong en oud vitaal?

Van negatief gericht op het voorkomen van ziekte en uitval naar positief gericht op het bevorderen van welzijn, employability en gezondheid.
In plaats van de nadruk te leggen op negatieve uitkomsten van het werk, zoals werkstress, arbeidsongeschiktheid, uitval, burn-out en andere psychische klachten geeft vitaliteitmanagement juist aandacht aan het bevorderen van gezondheid en welbevinden en aan de omstandigheden en randvoorwaarden die dat ondersteunen en versterken.
Het uiteindelijke doel is om op deze manier optimaal functioneren en langer doorwerken mogelijk te maken.
 

Mindfulness is niet voor watjes

Posted op 21 november 2017 - Jerome ten Noever de Brauw

Ofwel: “Wat we kunnen leren van Mariniers en nieuw inzicht in onze zintuigen”
 
Mindfulness zweverig? Mindfulness alleen maar voor stress (kippen)? In tegendeel ook Mariniers in het leger gebruiken het. En met succes!
 
Als er ergens een ‘tak van sport’ is waar het (levens)belangrijk is om op de toppen van je kunnen te presteren dan is het daar wel. Maar misschien belangrijker nog is het om te kunnen blijven presteren. Veerkracht ontwikkelen is dan het toverwoord en dat kan uitstekend met Mindfulness, zo blijkt.
 
Het onderzoek :
In een studie (zie link) bij Mariniers die blootgesteld werden aan intensieve gevechtstraining is gekeken naar het effect van Mindfulness op het herstellend vermogen van de militairen. Een groep Mariniers kreeg van te voren Mindfulness training, de andere groep niet. Binnen de Mindfulness training was er speciale aandacht voor ‘interoceptive awareness’ ofwel interoceptieve opmerkzaamheid (daarover verderop meer).
 
De resultaten:
Uit het onderzoek blijkt dat degenen die Mindfulness training hadden ondergaan een duidelijk grotere verkracht en herstel van stress hadden dan de controle groep die geen training had gehad. Dit bleek zowel uit persoonlijke zelfevaluatie met scorelijsten als ook uit meer objectieve metingen als hart- en ademhalingsritme herstel en stress-indicatoren in het bloed. Daarnaast, en dan wordt het nog interessanter, werden er door MRI metingen ook veranderingen gevonden in de activiteit in bepaalde hersengebieden (voor de kenners de rechter insula en de anterieure cingulate cortex).
 
Interoceptie (het 2e zintuig)
Deze hersengebieden en met name de insula blijken van groot belang te zijn voor het waarnemen van de eigen staat van het lichaam zoals temperatuur, spanning, bloeddruk etc. en het regelen daarvan. Dit vermogen, dat ook wel interoceptie genoemd wordt, duidt op een apart ‘zintuig’ dat ook wel aangeduid kan worden als de constitutie-zin of levens-zin zoals dat in antroposofische literatuur vermeld wordt. Het geeft ons informatie over de staat van ons lichaam en ons welbevinden. Het blijkt neuroanatomisch ook verschillend te zijn van bijvoorbeeld de tastzin. Daar waar de tastzin in zeker zin aangemerkt kan worden als het 1e zintuig (zie ook mijn blog hierover via deze link) kan de levens- of constitutiezin als het 2e zintuig van onze 12 zintuigen gezien worden.
 
Het belang
Binnen Mindfulness is het de oefen-vraag ‘Hoe is het nu met mij?” die de opmerkzaamheid richt op het zelf en daarvoor de ‘ogen opent’ om zo maar te zeggen.
Je kunt van daaruit veel kanten op, naar je lichaam of lichamelijke gewaarwordingen, je emoties of bijvoorbeeld je gedachten. Daar waar vaak wel een duidelijk onderscheid gemaakt en gevoeld wordt tussen emoties en gedachten worden bij opmerkzaamheid voor het lichaam de verschillende waarnemingen ‘door elkaar’ gebruikt.
Deze studie suggereert dat gerichte aandacht voor  het oefenen van een specifieke waarneming (bijvoorbeeld interoceptie) een specifiek effect (vergroten van veerkracht en herstel van stress) zou kunnen hebben. Natuurlijk is er veel meer onderzoek nodig maar wellicht is het sowieso mooi om je Mindfulness oefeningen repertoire uit te breiden naar gerichte opmerkzaamheid door verschillende zintuigen. Je zou bijvoorbeeld kunnen denken aan het waarnemen en volgen van de hartslag als alternatief voor de ademhaling (deze heb je ten slotte ook altijd bij je ;-)).
 
Eigen ervaring (Mindfulness in actie)
Zelf ben ik met interoceptie aan het experimenteren onder ‘stressvolle’ omstandigheden en het bevalt me prima. Het begon met ‘ik moet wat aan mijn conditie doen’. Zo ben ik de laatste tijd wat gaan hardlopen. Eerdere pogingen waren allemaal gestrand op ‘eigelijk geen zin in die lichamelijke uitputting van 5 kilometer hardlopen’. Maar door me nu minder met het einddoel (5 km in liefst minder dan 30 minuten) bezig te houden maar belangrijker nog, te experimenteren met gerichte opmerkzaamheid tijdens het lopen en te ‘mindfull te spelen’ met spanning en ontspanning, vermoeidheid en energie merk ik dat het met sprongen sneller en makkelijker gaat en ook nog extreem veel leuker wordt. Vindt je het leuk om mijn ervaring (en worsteling tussen aandacht voor resultaat versus aandacht voor het proces) te lezen klik dan hier.
 
12 Zintuigen
Waar binnen Mindfulness de zintuigen gebruikt worden voor het ontwikkelen van aandacht en opmerkzaamheid zijn de zintuigen zelf niet zo vaak het onderwerp van aandacht. Dat is jammer want onze twaalf zintuigen zijn de poorten waardoor onze aandacht stroomt en waardoor we de ander ontmoeten. De kwaliteit van deze ontmoeting bepaald in grote mate de effectiviteit van onze interventies. Wil je inzicht in onze twaalf zintuigen en hun prachtige samenhang en meer gebruik kunnen maken van de kracht van werkelijke aandacht in de ontmoeting met de ander kom dan naar de professionalisering ‘Mindfulness en de twaalf zintuigen’ (klink hier)

Mindfulness in de dagelijkse praktijk

Posted op 31 oktober 2017 - Tocoteam

T. Roberts stelt in zijn boek Mindfulness dat Mindfulness geen eindstadium is , maar een manier van omgaan met ervaringen in je leven. Niet alleen vreugde, vrijheid of overvloed. Het stelt je in staat om anderen en de wereld om je heen met geduld, openheid en compassie te benaderen. Door mindful naar je ervaringen te kijken creëer je zelf een manier om ermee om te gaan. Mindfulness is geen snelle oplossing of wonderbaarlijke geneeswijze om van nare gevoelens af te komen en ook geen fantastisch wondermiddel. Mindfulness is wel een manier om al je ervaringen te accepteren zoals ze zijn en meer bewust bent wat er om je heen afspeelt. Zie het als een manier om met geduld, openheid en compassie op jezelf en op alles wat er in je leven gebeurt kunt reageren. Drie woorden die de kern vormen: Geduld – gewoon dat je aanwezig bent bij wat er gebeurt. Openheid – blijf nieuwsgierig naar het resultaat van elke ervaring. Dus geen vooroordelen of verwachtingen, maar kijk met verwondering hoe elke situatie zich ontwikkelt. Compassie – zet je behoefte om het resultaat naar je hand te zetten opzij en stem af op de gevoelens en behoefte van anderen. Integreer Mindfulness in je leven. Veelal is de associatie met mediteren snel gelegd. Dat is zeker waar, want meditatie is een goede manier om mindful naar ervaring te kijken. Je kunt ook mindful mate andere zaken bezig zijn en die kun je de hele dag toepassen. We zetten een paar voorbeelden die je kunt doen op een rijtje. 1. Luister met aandacht – let op dat je naar de nader luistert en niet intussen in je hoofd het boodschappen lijst voor vanavond aan het maken bent. Je weet dat je dan een groot deel van het gesprek zult missen. 2. Mindful ademhalen – Hoe voelt je ademhaling aan? Is deze hoog op je borst of laag in je buik? Snel of langzaam? Oppervlakkig of diep? Bewust ademhalen kun je gewoon tussen door doen en even je ademhaling bewust in een bepaalde richting zetten geeft een mooi mindful moment. 3. Doe dingen bewust – Kook bewust, kijk bewust TV, lees bewust een boek. Ervaar en geniet en doe geen twee dingen tegelijk. 4. Wandel om je gedachten ruimte te geven. Geniet tijdens je wandeling van de ruimte, de frisse lucht en de dingen om je heen. Je hoeft niets. 5. Doe elke dag een kwartiertje helemaal niets. Kijk om je heen maar doe dit even niet bewust. Zien zonder te kijken. 6. Span je spieren aan en ontspan ze. Deze ontspanningsoefening werkt ook prima als je in bed ligt. Elke spier in je lichaam bewust aanspannen en weer ontspannen levert een prettige rust op. Begin met je kaken, kruin en eindig bij je tenen. Ga het eens proberen en als het niet goed lukt dan hebben wij een prima training voor je beschikbaar waarin je de basis technieken van Mindfulness in een dag kunt leren.

Najaarsactie Bij elke inschrijving op een van onze trainingen krijgt u de “Mindfulness for the Road” - waaier van Gijs Jansen cadeau. In deze waaier staan praktische tips en oefeningen om Mindful aan de slag te gaan.

don't worry be happy

Posted op 12 juli 2017 - Hans Riebroek

Watou Kunstenfestival 2017 - Thema: over alleenigheid en ondraaglijke eenzaamheid.

In het Belgische grensplaatsje Watou is weer het jaarlijkse kunstenfestival van start gegaan. In juli en augustus kun je weer dagelijks genieten van diverse actuele kunstvormen die over verschillende locatie in het dorp worden geëxposeerd. Op een 10-tal locaties (huizen, boerderijen, de hommel brouwerij en de kerk), die speciaal zijn omgebouwd tot expositieruimte kom je de meest bijzondere kunstobjecten tegen. Afgewisseld met videokunst, gedichten en een muziektentoonstelling van het werk van Jacques Brel. In een van de zalen kwam ik een groot scherm tegen waarop de Worry Ball te zien was. Telkens hoorde je stemmen hun grootste zorgen tegen de bal vertellen. De Worry Ball is een interactieve sculptuur die zoveel in exposities is te zien als online te vinden is. De bal is gebaseerd op Guatemalteekse folklore van de worrydolls. Popjes waar je voor het slapen je zorgen aan vertelt, het popje onder je hoofdkussen legt, gaat slapen en de volgende ochtend zijn je zorgen weg. Thomas Marcusson doet hetzelfde maar nu met een bal die bestaat uit honderden popjes. Met de microfoon van je computer kun je je zorgen inspreken in de Worry Ball. Als je zijn website bezoekt hoor je de zorgen van mensen die iets ingesproken hebben. Het mooie is dat je ontdekt dat zorgen internationaal zijn. Iets om zelf te proberen? En wie weet werkt het. De worryball is te vinden op http://scissors.cc/theworryball/. Probeer het maar eens wie weet werkt het.

Beweeg achter je bureau (Koefnoen)

Een goed gezondheidsbeleid

Opzoek naar meer informatie?